Wioska na trzy dzielona

Licząca prawie 1000 mieszkańców wioska Stypułów leży między Kożuchowem a Żaganiem w woj. lubuskim. Ilekroć tamtędy przejeżdżałem, zawsze chciałem się zatrzymać i zrobić trochę zdjęć. Okazję ku temu musiałem stworzyć sam – docierając do Stypułowa na rowerze. Ponieważ miejscowość jest dosyć rozległa, w XIV w. podzielono ją na trzy części: Dolną, Środkową oraz Górną. Każda miała innego właściciela.

Zdjęcia ze Stypułowa „dolnego” (dziś przymiotniki: Dolny, Górny nie są już używane jako nazwy geograficzne). Wjazd od strony Chotkowa

IMG_7845b

Droga wojewódzka 296 ze szpalerem drzew

IMG_7846b

Kamienne budowle gospodarcze to znak, że zbliżamy się do pierwszego folwarku

IMG_7853

Droga przebiega przez sam środek dawnego placu folwarcznego. Tzn. teraz (czyli od kilku lat) jest tu asfalt, ale dawniej cały plac pokryty był nawierzchnią z kocich łbów. Miało to swój klimat, ale też było zmorą dla kierowców. Dziś dawne „kocie łby” porosły już trawą

IMG_7851b

Dawne zabudowania folwarczne, dzisiaj wiele z nich to ruiny

IMG_7858b

Pałac, w którym mieszkali właściciele

IMG_7857

IMG_7859b

Całość z góry wygląda tak (zdjęcie z Google Earth). Kiedyś nie było widać zarysów krawężników na placu a jednolitą kostkę

Stypulow_folwark_2

W Stypułowie były dwa folwarki, a zatem i dwa (dziś przejezdne) place. O drugim napiszę następnym razem

Dwie stacje dla 800 osób

Miejscowość Chotków (woj. lubuskie) obecnie liczy sobie nieco ponad  800 mieszkańców. Nie wiem ilu było przed wojną, ale w tamtych czasach były tam aż dwa przystanki kolejowe. O jednym – na nieistniejącej już linii Zielona Góra – Szprotawa pisałem ostatnio. Drugiego przystanku też już nie ma (aczkolwiek linia Żagań – Wolsztyn, choć mająca status nieczynnej, jeszcze jest). Tu również skorzystałem z dokładnej, internetowej, przedwojennej mapy Polski. Przystanek był położony ok 1 km na południe od Chotkowa, na drodze do Jelenina.

Przystanek Chotków leżał gdzieś na tej zielonej łące, kawałek za przejazdem kolejowym. Zlikwidowano go zaraz po wojnie

IMG_7828

IMG_7830

Tor biegnie po niewielkim nasypie. Gdzieś tam musiał być peron

IMG_7832b

A to już sam przejazd kolejowy nieopodal

IMG_7825

IMG_7826b

IMG_7827

Zatem w tym wpisie trochę więcej kolei. Oprócz zielonych łąk widać też szyny

Po dłuższej analizie

Zanim wyruszyłem w trasę, dosyć długo studiowałem dostępną mapę Chotkowa z 1933 roku. Chciałem zlokalizować dawny przystanek kolejowy Chotków Wieś – stanowiący część zamkniętej po II wojnie linii Zielona Góra – Szprotawa. Dwa lata temu pokazywałem pozostałości po wiadukcie kolejowym (zob. tutaj). Ze znalezieniem przystanku miałem trochę większy kłopot, gdyż układ dróg był w tamtych latach znacznie różniący się od obecnego. Ale myślę, że moja analiza była w miarę trafna.

Jak do wielu przystanków wiejskich na tych terenach – prowadziła droga z kamienia. Przed wojną przystanek nosił niemiecką nazwę Hertwigswaldau Dorf. Po wojnie miał przez krótki okres tymczasowe nazwy: Jadwiżyn Wieś (1945 – 1947), oraz Snowidza Wieś (1947 – 1948). Zaraz potem linia została zamknięta

IMG_7843

Tor musiał biec po tym niewielkim nasypie z prawej strony

IMG_7837

Gdy odwróciłem się o 180 stopni – tor jest po lewej stronie. Biegł mniej więcej pomiędzy widocznymi na pierwszym planie krzewami oraz przez wytarte w trawie miejsce. Peron przystanku prawdopodobnie był położony między tymi krzewami a widocznym dalej domkiem. Całkiem po prawej stronie (czyli już za torami) widoczny w trawie ślad ścieżki, która istniała jeszcze przed wojną. Czy to wytarte w trawie miejsce było przejazdem kolejowym? Tego nie mogę stwierdzić. Ale na pewno przejazd istniał zaraz przy domku, co widać szczególnie na ostatniej fotografii

IMG_7841b

Widoczna ścieżka – ta sama, co na poprzednim zdjęciu. Tor i stacja były po lewej stronie. Przy ścieżce widoczne są jeszcze białe słupki wytyczające zakręt w lewo, za którym był przejazd kolejowy

IMG_7839

To tyle, co udało mi się zbadać. Chociaż na zdjęciach jest niemal „sama zieleń traw” – wpis zaliczam do „kolejowych”